Ik weet nog goed hoe het voelde toen ik in therapie begon te ontdekken dat datgene wat ik altijd als ´normaal´ en ´goed´ had beschouwd, misschien niet zo normaal was als ik dacht en mij ook zeker niet alleen maar goed had gedaan.

Ik herinner me de verbijstering en de weerstand. Ik wilde dit niet weten. Laat staan voelen. Het verdriet, de boosheid, de verwarring en de angst waren zo heftig dat ik overwoog te stoppen met de sessies. Ik voelde me een verrader. Ik was bang dat ik minder positief zou gaan denken over dierbare mensen uit mijn omgeving. Of zij over mij, als ik teveel zou veranderen.

Het liefst had ik alle nieuwe inzichten en angstige vermoedens begraven in het diepste diep van mijn ‘systeem’, om het voorgoed te vergeten.

Maar ik had al teveel gevoeld om te weten dat dit pakketje iets bevatte dat keer op keer om aandacht zou blijven vragen. Dat, en het feit dat ik kinderen had, maakte dat ik besloot de doos zélf te openen. Ik wilde niet dat de inhoud ons later zou lastigvallen, me zou belemmeren in mijn rol als moeder, of dat ik een ongeopend pakket zou doorgeven aan mijn kinderen. Het was puur omdat ik dit als noodzaak ervoer dat ik mijn ´pakket vol onrecht´ langzaam maar zeker – en vaak met professionele hulp – opende en de inhoud beetje bij beetje onder ogen kwam.

Toen ik uiteindelijk besloot tot de bodem te gaan, bleek dat lastiger dan ik dacht. Regelmatig werd ik door mijn therapeuten bij de kladden gepakt. Hier blijven. Niet vermijden. Kijk en voel. Voel. Voel. Voel en blijf. Blijf. In godsnaam, blijf.

Nog steeds merk ik in mezelf de neiging om weg te willen kijken van pijn en ongemak. Ik voel soms weerstand of gêne om alweer ‘moeilijk te lopen doen’ of anderen lastig te vallen met m’n ‘gezeur over religieus trauma’. Ik heb er ook erg aan moeten wennen dat als je in een online zoekmachine mijn naam intikt, je meteen dingen ziet als ‘religieus traumasyndroom’. En sinds kort is er ook mijn boek: Mantel van angst. Het klinkt allemaal niet echt aantrekkelijk of gezellig. Trauma en onrecht zijn geen populaire onderwerpen.

Toch zijn ze wel belangrijk. Ze bestaan namelijk wel. En het leed is echt. Sterker nog: wanneer leed geen gehoor vindt, komt er meer leed bij.

Daarom moeten we erover praten.

Ook wanneer we niet altijd woorden hebben.

Ook wanneer we niet volledig begrijpen hoe het kwam en waarom het gebeurde en wie er in welke mate schuldig is.

Ook wanneer we (nog) niet precies weten hoe groot de impact is van het onrecht dat ons overkwam.

We moeten erover praten terwijl we in ontwikkeling zijn, terwijl we leren, ontdekken en veranderen.

We moeten anderen deelgenoot maken van wat ons verontrust, boos, bang of verdrietig maakt.

Zodat we niet alleen zijn.

Zodat anderen weten dat zij niet alleen zijn.

Ja, we moeten erover praten én we moeten ernaar luisteren.

Ook wanneer we het niet (volledig) begrijpen.

Ook wanneer we het zelf soms anders hebben ervaren.

Ook wanneer we (stiekem) vinden dat iemand overdrijft of zich aanstelt.

Ook wanneer we ons ongemakkelijk, machteloos, beschaamd of beschuldigd voelen.

Als we proberen onze eigen emoties tijdelijk te parkeren en ruimte te maken voor de ander, creëren we ruimte waarin gedeeld en geheeld kan worden.

Waarin uiteindelijk een zucht van verlichting kan klinken.

Omdat iemand zich gezien en gehoord weet.

Omdat iemand beseft er niet alleen voor te staan.

Het is de Week tegen Kindermishandeling. Alle vormen van kindermishandeling, ook religieuze, kunnen ons machteloos doen voelen. Het leed is zo groot en het lijkt maar door te gaan.

En toch.

En toch.

Toch kan het helpend en zelfs levensreddend zijn om je uit te spreken en om te luisteren.

Toch kan herkenning en erkenning een sleutel zijn.

Niet alleen naar heling, maar ook naar preventie.

Dank je wel voor je tijd en aandacht. ❤️

Wil je meer lezen over hoe het kan dat een – doorgaans goedbedoelde – religieuze opvoeding niet altijd een positieve uitwerking heeft? Wil je weten wat er mis kan gaan en hoe dat te voorkomen is? In mijn boek Mantel van angst sta ik hierbij stil, geïllustreerd door een selectie uit de duizenden persoonlijke verhalen die me zijn verteld door kerkgangers en kerkverlaters.